استنادها به روایات خاصفالنعل
طبق پارهای از گزارشها، وقتیکه عایشه تصمیم گرفت برعلیه امام علی(ع) کودتا نماید، از امسلمه خواست تا اورا ملازمت و همراهی نماید.[۵۸] امسلمه اورا نهی کرد و در ذکر فضیلت ها امام، به روایتی از نبی اکرم(ص) که جانشین خویش را خاصفالنعل دانسته بود، استناد کرد.[۵۹] عایشه سخنان امسلمه را پذیرش کرد؛[۶۰] البته حاضر نشد دست از مخالفت با امام بردارد.[۶۱] بر طبق برخی نقلها عایشه پس از شنیدن گفتههای امسلمه، تصمیم گرفت دست از کودتا بر علیه امام علی(ع) بردارد، ولی عبدالله بن زبیر اورا از این شغل پشیمان ایجاد مسجد الزهرا احمدآباد مشهد کرد.[۶۲]
خویش امام علی(ع) نیز در پارهای از سخنانش به روایات خاصفالنعل استناد[۶۳] و بدین زمینه افتخار می کرد.[۶۴] مثلا، احمد بن علی طبرسی محدث و متکلم شیعه در قرن ششم قمری، در کتابش، الاحتجاج به گزارشی پرداخته که امام برای ثابت حقانیت خویش در نبرد جمل بهاین مورد تمسک جسته آدرس مسجد الزهرا احمدآباد مشهد میباشد.[۶۵]
انگیزه به کارگیری از کنیه
نقل شده استدلال به کارگیری فرستاده اسلام(ص) از تعبیر و تفسیر خاصفالنعل برای امام علی(ع)، نماد دادن نقط ی اوج تواضع امام با وجود مقام ویژه و رابطه مجاورت وی با نبی اسلام(ص) بود. طبق این صحبت، فرستاده بهشکل غیرمستقیم عموم را به رهبری فردی که از خصوصیت تواضع شامل است، رهنمون تشکیل داد.[۶۶] بعضی معتقدند که به کار گیری از تعبیروتفسیر نو بهمکان اسم دارای اسم و رسم، باعث ماندگاری آن در یادها میشود و نبی با به کارگیری از تعابیر متعدد برای معرفی امام علی(ع)، مسئله را برای ماندگاری بیشتر وی در اذهان عموم آماده نمود؛ چنانکه به کارگیری فرستاده از تعبیروتفسیر ابوتراب برای علی(ع) در همین راستا بوده رزرو مسجد الزهرا احمدآباد مشهد میباشد.[۶۷]
در نظم و شعر
کتاب علیٌ(ع) خاصفُ نَعلِ النَّبی(ص)
احادیث خاصفالنعل در اشعار شاعران در طی تاریخ رفلکس داشته میباشد.[۶۸] مثلا سید حِمیَری، [۶۹] ابوعلویه اصفهانی، سید مهدی بحرالعلوم و دیگرافراد در اشعارشان، به حدیث خاصفالنعل اشاره کرده[۷۰] یا این که از تیتر خاصفالنعل بهتیتر لقبی برای امام علی(ع) حافظه کردهاند.[۷۱] کتابهای گوناگونی به نقل این اشعار شماره تلفن مسجد الزهرا احمدآباد مشهد پرداختهاند.[۷۲]
تکنگاری
کتاب «علیٌ(ع) خاصفُ نَعلِ النَّبی(ص) و قراءةٌ فی رُموزِ الْحدیث و معانیه» به لهجه عربی، نوشته ماجد عطیه میباشد. تالیف کننده با بیان حدیث نبوی خاصفالنعل، درپی ثابت امامت و خلافت بلافصل، امام علی(ع) میباشد.[۷۳]
نقطه پایانطومار ارشد با تیتر «ثابت امامت بلافصل امیرالمومنین(ع) در حدیث مقاتله (خاصفالنعل)، با تأکید بر نحوه علامه میر حامد حسین» نگاشته گردیده که به اعتبارسنجی و دلالتسنجی حدیث پرداخته میباشد.[۷۴]
نوشتهعلمیای با تیتر «معناکاوی داستانهای نزاع تأویل» به رسیدگی معنای ظریف تأویل در داستان پیکار خاصفالنعل برای تأویل قرآن پرداخته میباشد.[۷۵]
جستارهای متعلق
حدیث رده
حدیث یوم الدار
حدیث وصایت
حدیث غدیر
حدیث علی مع الحق
حدیث ولایت
پانویس
بحرانی، غایة المرام، ۱۴۲۲ق، ج۶، ص۲۸۵؛ اربلی، کشف الغمة، ۱۳۸۱ق، ج۱، ص۳۳۵؛ علامه حلی، نهج الحق، ۱۹۸۲م، ص۲۲۰، ابنشهرآشوب مازندرانی، مناقب آل أبی طالب(ع)، ۱۳۷۹ق، ج۳، ص۴۴.
ابنمراد، لسان العرب، بیروت، ج۹، ص۷۱.
طباطبایی، المیزان، ۱۴۱۷ق، ج۸، ص۳۵.
عطیه، علی علیهالسلام خاصف نعل النبی صلیاللهعلیهوآله، ۱۴۳۶ق، ص۱۳.
مکارم شیرازی، پیام امام امیر المومنین(ع)، ۱۳۸۵ش، ج۲، ص۳۰۳.
فاضل لنکرانی، آیة التطهیر رؤیة مبتکرة، ۱۴۲۴ق، ص۱۳۸.
سبط ابنجوزی، تذکرة الخواص، ۱۴۱۸ق، ص۱۶؛ مقدس اردبیلی، حدیقة الشیعة، ۱۳۸۳ش، ج۱، ص۱۶؛ شیعی سبزواری، راحة الأرواح، ۱۳۷۸ش، ص۸۶.
حلبی، تخمین المعارف، ۱۴۰۴ق، ص۲۰۲،
روضه خوان موثر، الإفصاح فی الإمامة، ۱۴۱۳ق، ص۱۳۶.
عده ای از نویسندگان، فی رحاب أهل البیت(ع)، ۱۴۲۶ق، ج۲۲، ص۵۲.
مظفر، دلائل الصدق، ۱۴۲۲ق، ج۵، ص۸۵،
مقدس اردبیلی، حدیقة الشیعة، ۱۳۸۳ش، ج۱، ص۲۳۲؛ طبری، کا
استنادها به روایات خاصفالنعل
طبق پارهای از گزارشها، وقتیکه عایشه تصمیم گرفت برعلیه امام علی(ع) کودتا نماید، از امسلمه خواست تا اورا ملازمت و همراهی نماید.[۵۸] امسلمه اورا نهی کرد و در ذکر فضیلت ها امام، به روایتی از نبی اکرم(ص) که جانشین خویش را خاصفالنعل دانسته بود، استناد کرد.[۵۹] عایشه سخنان امسلمه را پذیرش کرد؛[۶۰] البته حاضر نشد دست از مخالفت با امام بردارد.[۶۱] بر طبق برخی نقلها عایشه پس از شنیدن گفتههای امسلمه، تصمیم گرفت دست از کودتا بر علیه امام علی(ع) بردارد، ولی عبدالله بن زبیر اورا از این شغل پشیمان ایجاد مسجد الزهرا احمدآباد مشهد کرد.[۶۲]
خویش امام علی(ع) نیز در پارهای از سخنانش به روایات خاصفالنعل استناد[۶۳] و بدین زمینه افتخار می کرد.[۶۴] مثلا، احمد بن علی طبرسی محدث و متکلم شیعه در قرن ششم قمری، در کتابش، الاحتجاج به گزارشی پرداخته که امام برای ثابت حقانیت خویش در نبرد جمل بهاین مورد تمسک جسته آدرس مسجد الزهرا احمدآباد مشهد میباشد.[۶۵]
انگیزه به کارگیری از کنیه
نقل شده استدلال به کارگیری فرستاده اسلام(ص) از تعبیر و تفسیر خاصفالنعل برای امام علی(ع)، نماد دادن نقط ی اوج تواضع امام با وجود مقام ویژه و رابطه مجاورت وی با نبی اسلام(ص) بود. طبق این صحبت، فرستاده بهشکل غیرمستقیم عموم را به رهبری فردی که از خصوصیت تواضع شامل است، رهنمون تشکیل داد.[۶۶] بعضی معتقدند که به کار گیری از تعبیروتفسیر نو بهمکان اسم دارای اسم و رسم، باعث ماندگاری آن در یادها میشود و نبی با به کارگیری از تعابیر متعدد برای معرفی امام علی(ع)، مسئله را برای ماندگاری بیشتر وی در اذهان عموم آماده نمود؛ چنانکه به کارگیری فرستاده از تعبیروتفسیر ابوتراب برای علی(ع) در همین راستا بوده رزرو مسجد الزهرا احمدآباد مشهد میباشد.[۶۷]
در نظم و شعر
کتاب علیٌ(ع) خاصفُ نَعلِ النَّبی(ص)
احادیث خاصفالنعل در اشعار شاعران در طی تاریخ رفلکس داشته میباشد.[۶۸] مثلا سید حِمیَری، [۶۹] ابوعلویه اصفهانی، سید مهدی بحرالعلوم و دیگرافراد در اشعارشان، به حدیث خاصفالنعل اشاره کرده[۷۰] یا این که از تیتر خاصفالنعل بهتیتر لقبی برای امام علی(ع) حافظه کردهاند.[۷۱] کتابهای گوناگونی به نقل این اشعار شماره تلفن مسجد الزهرا احمدآباد مشهد پرداختهاند.[۷۲]
تکنگاری
کتاب «علیٌ(ع) خاصفُ نَعلِ النَّبی(ص) و قراءةٌ فی رُموزِ الْحدیث و معانیه» به لهجه عربی، نوشته ماجد عطیه میباشد. تالیف کننده با بیان حدیث نبوی خاصفالنعل، درپی ثابت امامت و خلافت بلافصل، امام علی(ع) میباشد.[۷۳]
نقطه پایانطومار ارشد با تیتر «ثابت امامت بلافصل امیرالمومنین(ع) در حدیث مقاتله (خاصفالنعل)، با تأکید بر نحوه علامه میر حامد حسین» نگاشته گردیده که به اعتبارسنجی و دلالتسنجی حدیث پرداخته میباشد.[۷۴]
نوشتهعلمیای با تیتر «معناکاوی داستانهای نزاع تأویل» به رسیدگی معنای ظریف تأویل در داستان پیکار خاصفالنعل برای تأویل قرآن پرداخته میباشد.[۷۵]
جستارهای متعلق
حدیث رده
حدیث یوم الدار
حدیث وصایت
حدیث غدیر
حدیث علی مع الحق
حدیث ولایت
پانویس
بحرانی، غایة المرام، ۱۴۲۲ق، ج۶، ص۲۸۵؛ اربلی، کشف الغمة، ۱۳۸۱ق، ج۱، ص۳۳۵؛ علامه حلی، نهج الحق، ۱۹۸۲م، ص۲۲۰، ابنشهرآشوب مازندرانی، مناقب آل أبی طالب(ع)، ۱۳۷۹ق، ج۳، ص۴۴.
ابنمراد، لسان العرب، بیروت، ج۹، ص۷۱.
طباطبایی، المیزان، ۱۴۱۷ق، ج۸، ص۳۵.
عطیه، علی علیهالسلام خاصف نعل النبی صلیاللهعلیهوآله، ۱۴۳۶ق، ص۱۳.
مکارم شیرازی، پیام امام امیر المومنین(ع)، ۱۳۸۵ش، ج۲، ص۳۰۳.
فاضل لنکرانی، آیة التطهیر رؤیة مبتکرة، ۱۴۲۴ق، ص۱۳۸.
سبط ابنجوزی، تذکرة الخواص، ۱۴۱۸ق، ص۱۶؛ مقدس اردبیلی، حدیقة الشیعة، ۱۳۸۳ش، ج۱، ص۱۶؛ شیعی سبزواری، راحة الأرواح، ۱۳۷۸ش، ص۸۶.
حلبی، تخمین المعارف، ۱۴۰۴ق، ص۲۰۲،
روضه خوان موثر، الإفصاح فی الإمامة، ۱۴۱۳ق، ص۱۳۶.
عده ای از نویسندگان، فی رحاب أهل البیت(ع)، ۱۴۲۶ق، ج۲۲، ص۵۲.
مظفر، دلائل الصدق، ۱۴۲۲ق، ج۵، ص۸۵،
مقدس اردبیلی، حدیقة الشیعة، ۱۳۸۳ش، ج۱، ص۲۳۲؛ طبری، کا
مسجد الزهرا احمدآباد مشهد؛ نقش مسجد در تربیت دینی نسل امروز