مجله خبری مساجد

عالَم غیب بخشی از دانا هستی که با حواس پنج‌گانه قابل مشاهده وجود ندارد و در مقابل دانا شُهود قرار می گیرد که با حواس پنج گانه شعور می گردد. علامه طباطبایی وحی و دنیا آخرت را از مصادیق دانا غیب دانسته میباشد. در بعضا از آیه ها قرآن، دور اندیشی از دانا غیب، ویژه معبود دانسته گردیده؛ اما طبق برخی دیگر از آیه‌ها، پیامبران هم می توانند با اجازه آفریدگار از دانا غیب اگاهی مسجد الزهرا احمد‌آباد مشهد داشته باشند.

علمای امامیه با استناد به احادیث زیادی معتقدند: به جهت اینکه منزلت جانشینی نبی اسلام(ص) نیازمند دوراندیشی‌های فوق‌بشری میباشد، امامان معصوم نیز از عالَم غیب اگاهی دارا‌هستند. به اطمینان برخی از علمای شیعه پیامبران و امامان فقط توسط یاددادن خدا، از عالَم غیب باخبر آدرس مسجد الزهرا احمد‌آباد مشهد می گردند.

ملاصدرا رابطه آدم‌های معمولی با عالَم غیب را به شرط به کمال وصال عقل ممکن دانسته میباشد.

فقید غیب در مقابل فقید شهود
غیب به معنای چیز مخفی میباشد و در مقابل شهود قراردارد که کارها محسوس را مشمول می گردد.[۱] برطبق آموزه‌های فقهی، هستی به دو قسمت کلی عالَم شهود و فقیه غیب تقسیم میگردد: خواسته از فقید شهود، دنیا طبیعت و موجودات دنیوی میباشد که با حواس پنج‌گانه قابل مشاهده میباشند و مراد از فقید غیب، دنیا و موجوداتی میباشد که با حواس پنج‌گانه شعور نمی شوند.[۲] علامه طباطبایی در المیزان، وحی و دنیا آخرت را از مصادیق غیب رزرو مسجد الزهرا احمد‌آباد مشهد دانسته میباشد.[۳]
بعضا معتقدند که فقیه غیب و فقیه شهود مانند زمین و افق نیستند که وجود جداگانه داشته باشند. این دو دانا وجود نسبی دارا هستند؛ یعنی ممکن میباشد بعضا از مراتب وجود برای بعضی از موجودات قابل مشاهده باشد و برای بعضا دیگر پوشیده باشد. در این‌حالت برای گروه نخستین دانا شهود و برای گروه دوم فقیه غیب میباشد.[۴] قرآن یکی‌از خصوصیت‌های مؤمنان را ایمان به فقیه غیب ذکر شماره تلفن مسجد الزهرا احمد‌آباد مشهد نموده است.[۵]

دوراندیشی خدا از دانا غیب
آیه‌ها اکثری از قرآن از دانا غیب صحبت گفته و درایت از آن را به پروردگار نسبت داده‌اند.[۶] بعضا از نشانه‌ها تدبیر از فقید غیب را ویژه خدا دانسته‌اند. از آن گزاره آیه ۶۵ سوره نمل میباشد که میگوید:‌ «قُلْ لا يَعْلَمُ مَنْ فِي السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ الْغَيْبَ إِلاَّ اللَهُ» (بگو هركه در اسمان‌ها و زمین میباشد، جز آفریدگار، غيب را نمى‌‏شناسد و نمی‌‏داند)؛[۷]
همینطور در آیاتی پیامبران از عدم دانایی خویش از دانش غیب حرف گفته‌اند؛ به عنوان مثال آیه ۳۱ سوره هود از پیمان حضرت نوح(ع) نقل می‌نماید: «وَ لا أَقُولُ لَكُمْ عِنْدي خَزائِنُ اللَهِ وَ لا أَعْلَمُ الْغَيْبَ (اینجانب هیچ وقت به شما نمی‌‏گويم خزائن الهى نزد اینجانب میباشد و غيب هم نمی‌دانم)[۸]

اگاهی پیامبران از فقید غیب
با دقت به آیاتی که دانش غیب را ویژه پروردگار دانسته‌اند، برخی از علماء زیرا علامه طبرسی و روضه خوان اثرگذار، نسبت‌دادن دانش غیب به پیامبران و امامان را باوری زشت دانسته و گفته‌اند:‌ هیچ‌یک از علماء شیعه نمی‌پذیرند که کسی جز پروردگار دانش غیب داشته باشند. به اعتقادوباور اینان پیامبران و امامان بوسیله یاد دادن آفریدگار از غیب با خبر میگردند.[۹]

علامه طباطبایی، در تعبیروتفسیر آیه ها ۲۶ و ۲۷ سوره جن «عالِمُ الْغَيْبِ فَلا يُظْهِرُ عَلى‏ غَيْبِهِ أَحَداً؛ إِلاَّ مَنِ ارْتَضى‏ مِنْ رَسُولٍ» (داناى نهان میباشد، و كسى را بر غيب خویش مطلع نمى‌‏كند؛ جز پيامبرى را كه از وی خشنود باشد)، گفته میباشد: این آیه استثنائی بر آیاتی میباشد که دانش غیب را به آفریدگار منحصربه‌فرد می‌نمایند و ذکر می‌نماید که پیامبران نیز به هراندازه که آفریدگار بخواهد، از فقیه غیب استحضار پیدا می‌نمایند. به اعتقاد او بر طبق نشانه‌ها قرآن به پیامبران وحی می‌گردد و وحی نیز از مصادیق غیب میباشد پس پیامبران از غیب تدبیر دارا‌هستند.[۱۰] [یادداشت ۱]

گفته‌اند به‌این انگیزه بعضی از علماء قبلی دانش غیب پیامبران و امامان را انکار کرده‌اند و حتی امامان نیز خویش را از دانش غیب بی‌اگاهی دانسته‌اند که در بالا اسلام منظور از دانش غیب، دانش ذاتی بود و ادعای اینگونه علمی، به معنای ادعای ربوبیت وی بود. شاهد این مقاله را این حرف روضه خوان اثر گذار دانسته‌اند که نسبت‌دادن دانش به ائمه نظریه خطا میباشد؛ زیرا نسبت‌دادن دانش غیب به کسی به معنای آن میباشد که وی با بضاعت خویش به آن رسیده میباشد، خیر آنکه آن را از کسی گرفته باشد و این برای جز پروردگار ممکن وجود ندارد.[۱۱]

دانش غیب ائمه
نوشته‌ی علمیٔ مهم: دانش غیب امامان
علماء شیعه بر این باورند که ضمن نبی(ص)، دوازده امام نیز با عالَم غیب درارتباط‌اند؛ چون به اطمینان آن ها جانشینان نبی نیز ما یحتاج میباشد دور اندیشی‌های فوق بشری داشته باشند.[۱۲] در حدیثی آمده میباشد که امام باقر(ع) در جواب به سؤالی درباره نشانه‌ها ۲۶ و ۲۷ سوره جن که می گوید: خداوند هر کس را بخواهد از دانش غیبش با خبر می‌نماید، گفته میباشد که امام نیز از دانش غیب فایده‌مند می گردد.[۱۳]
روایات متفاوتی نیز در این مورد وجود دارااست که برطبق آن‌ها امامان در وضعیت معمولی دانش غیب ندارند؛ ولی هرگاه بخواهند خداوند آنها‌را از عالَم غیب با خبر می‌نماید.[۱۴] [یادداشت ۲]

عالَم غیب بخشی از دانا هستی که با حواس پنج‌گانه قابل مشاهده وجود ندارد و در مقابل دانا شُهود قرار می گیرد که با حواس پنج گانه شعور می گردد. علامه طباطبایی وحی و دنیا آخرت را از مصادیق دانا غیب دانسته میباشد. در بعضا از آیه ها قرآن، دور اندیشی از دانا غیب، ویژه معبود دانسته گردیده؛ اما طبق برخی دیگر از آیه‌ها، پیامبران هم می توانند با اجازه آفریدگار از دانا غیب اگاهی مسجد الزهرا احمد‌آباد مشهد داشته باشند.

علمای امامیه با استناد به احادیث زیادی معتقدند: به جهت اینکه منزلت جانشینی نبی اسلام(ص) نیازمند دوراندیشی‌های فوق‌بشری میباشد، امامان معصوم نیز از عالَم غیب اگاهی دارا‌هستند. به اطمینان برخی از علمای شیعه پیامبران و امامان فقط توسط یاددادن خدا، از عالَم غیب باخبر آدرس مسجد الزهرا احمد‌آباد مشهد می گردند.

ملاصدرا رابطه آدم‌های معمولی با عالَم غیب را به شرط به کمال وصال عقل ممکن دانسته میباشد.

فقید غیب در مقابل فقید شهود
غیب به معنای چیز مخفی میباشد و در مقابل شهود قراردارد که کارها محسوس را مشمول می گردد.[۱] برطبق آموزه‌های فقهی، هستی به دو قسمت کلی عالَم شهود و فقیه غیب تقسیم میگردد: خواسته از فقید شهود، دنیا طبیعت و موجودات دنیوی میباشد که با حواس پنج‌گانه قابل مشاهده میباشند و مراد از فقید غیب، دنیا و موجوداتی میباشد که با حواس پنج‌گانه شعور نمی شوند.[۲] علامه طباطبایی در المیزان، وحی و دنیا آخرت را از مصادیق غیب رزرو مسجد الزهرا احمد‌آباد مشهد دانسته میباشد.[۳]
بعضا معتقدند که فقیه غیب و فقیه شهود مانند زمین و افق نیستند که وجود جداگانه داشته باشند. این دو دانا وجود نسبی دارا هستند؛ یعنی ممکن میباشد بعضا از مراتب وجود برای بعضی از موجودات قابل مشاهده باشد و برای بعضا دیگر پوشیده باشد. در این‌حالت برای گروه نخستین دانا شهود و برای گروه دوم فقیه غیب میباشد.[۴] قرآن یکی‌از خصوصیت‌های مؤمنان را ایمان به فقیه غیب ذکر شماره تلفن مسجد الزهرا احمد‌آباد مشهد نموده است.[۵]

دوراندیشی خدا از دانا غیب
آیه‌ها اکثری از قرآن از دانا غیب صحبت گفته و درایت از آن را به پروردگار نسبت داده‌اند.[۶] بعضا از نشانه‌ها تدبیر از فقید غیب را ویژه خدا دانسته‌اند. از آن گزاره آیه ۶۵ سوره نمل میباشد که میگوید:‌ «قُلْ لا يَعْلَمُ مَنْ فِي السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ الْغَيْبَ إِلاَّ اللَهُ» (بگو هركه در اسمان‌ها و زمین میباشد، جز آفریدگار، غيب را نمى‌‏شناسد و نمی‌‏داند)؛[۷]
همینطور در آیاتی پیامبران از عدم دانایی خویش از دانش غیب حرف گفته‌اند؛ به عنوان مثال آیه ۳۱ سوره هود از پیمان حضرت نوح(ع) نقل می‌نماید: «وَ لا أَقُولُ لَكُمْ عِنْدي خَزائِنُ اللَهِ وَ لا أَعْلَمُ الْغَيْبَ (اینجانب هیچ وقت به شما نمی‌‏گويم خزائن الهى نزد اینجانب میباشد و غيب هم نمی‌دانم)[۸]

اگاهی پیامبران از فقید غیب
با دقت به آیاتی که دانش غیب را ویژه پروردگار دانسته‌اند، برخی از علماء زیرا علامه طبرسی و روضه خوان اثرگذار، نسبت‌دادن دانش غیب به پیامبران و امامان را باوری زشت دانسته و گفته‌اند:‌ هیچ‌یک از علماء شیعه نمی‌پذیرند که کسی جز پروردگار دانش غیب داشته باشند. به اعتقادوباور اینان پیامبران و امامان بوسیله یاد دادن آفریدگار از غیب با خبر میگردند.[۹]

علامه طباطبایی، در تعبیروتفسیر آیه ها ۲۶ و ۲۷ سوره جن «عالِمُ الْغَيْبِ فَلا يُظْهِرُ عَلى‏ غَيْبِهِ أَحَداً؛ إِلاَّ مَنِ ارْتَضى‏ مِنْ رَسُولٍ» (داناى نهان میباشد، و كسى را بر غيب خویش مطلع نمى‌‏كند؛ جز پيامبرى را كه از وی خشنود باشد)، گفته میباشد: این آیه استثنائی بر آیاتی میباشد که دانش غیب را به آفریدگار منحصربه‌فرد می‌نمایند و ذکر می‌نماید که پیامبران نیز به هراندازه که آفریدگار بخواهد، از فقیه غیب استحضار پیدا می‌نمایند. به اعتقاد او بر طبق نشانه‌ها قرآن به پیامبران وحی می‌گردد و وحی نیز از مصادیق غیب میباشد پس پیامبران از غیب تدبیر دارا‌هستند.[۱۰] [یادداشت ۱]

گفته‌اند به‌این انگیزه بعضی از علماء قبلی دانش غیب پیامبران و امامان را انکار کرده‌اند و حتی امامان نیز خویش را از دانش غیب بی‌اگاهی دانسته‌اند که در بالا اسلام منظور از دانش غیب، دانش ذاتی بود و ادعای اینگونه علمی، به معنای ادعای ربوبیت وی بود. شاهد این مقاله را این حرف روضه خوان اثر گذار دانسته‌اند که نسبت‌دادن دانش به ائمه نظریه خطا میباشد؛ زیرا نسبت‌دادن دانش غیب به کسی به معنای آن میباشد که وی با بضاعت خویش به آن رسیده میباشد، خیر آنکه آن را از کسی گرفته باشد و این برای جز پروردگار ممکن وجود ندارد.[۱۱]

دانش غیب ائمه
نوشته‌ی علمیٔ مهم: دانش غیب امامان
علماء شیعه بر این باورند که ضمن نبی(ص)، دوازده امام نیز با عالَم غیب درارتباط‌اند؛ چون به اطمینان آن ها جانشینان نبی نیز ما یحتاج میباشد دور اندیشی‌های فوق بشری داشته باشند.[۱۲] در حدیثی آمده میباشد که امام باقر(ع) در جواب به سؤالی درباره نشانه‌ها ۲۶ و ۲۷ سوره جن که می گوید: خداوند هر کس را بخواهد از دانش غیبش با خبر می‌نماید، گفته میباشد که امام نیز از دانش غیب فایده‌مند می گردد.[۱۳]
روایات متفاوتی نیز در این مورد وجود دارااست که برطبق آن‌ها امامان در وضعیت معمولی دانش غیب ندارند؛ ولی هرگاه بخواهند خداوند آنها‌را از عالَم غیب با خبر می‌نماید.[۱۴] [یادداشت ۲]