مجله خبری مساجد

حضرت معصومه(س) دختری ممتاز در قوم پاکی بود. شیعه‌ها فاطمه معصومه(س) را بسیار والا می دارا‌هستند و برای زیارت وی در قم مداقه اکثری قائل می‌باشند. شماره تلفن مسجد الزهرا احمد‌آباد مشهد در روایاتی که درباره حضرت معصومه(س) نقل می نمایند از شفاعت او برای شیعه ها حرف نقل شده و فردوس را مشوق زیارت وی دانسته اند.رزرو مسجد الزهرا احمد‌آباد مشهد


درین نصیب از آئین و مذهب نمناک گستردن مختصری از زندگینامه این بانوی تبارک و بهتر درجه را خوا‌هیم خواند. آدرس مسجد الزهرا احمد‌آباد مشهد

زندگینامه حضرت معصومه(ع)
حضرت معصومه(ع) نخستین ذی القعده سال 173 ه.ش در مدینه منوره متولد شد و از خوب ترین فضیلت ها آن حضرت انتساب وی به بیت وحی و رسالت و امامت میباشد وی «بنت » فرستاده الله صلی الله علیه و آله و «بنت » اما الله و «اخت » اما الله و «عمة البته الله » میباشد و این فرمان خویش سرچشمه بقیه فضیلت ها و کمالات معنوی و روضه خوان آن بزرگوار است. مسجد الزهرا احمد‌آباد مشهد

بابا وی حضرت موسی بن جعفر(ع) و مادرش «نجمه خاتون » مامان امام رضا (ع) میباشد.

حضرت معصومه(س) در به عبارتی سنین کودکی مواجه با مصیبت شهید شدن بابا گرامی خویش در حبس هارون در شهر بغداد شد. لذا از آن پس به مدت21 سال پایین سرپرستی امام رضا (ع) بودند؛ چون امام کاظم علیه السلام در سال 179 ه. ق به امر هارون زندانی گشت و حضرت معصومه (ع) در آن فرصت 6 ساله بودند و تا مجال مسافرت امام رضا(ع) در سال 200 ه. ق- پایین کفالت حضرت بودند.

اسم و لقب‌ها حضرت معصومه(س)
اسم حضرت معصومه(ع) «فاطمه کبری » بود؛ چون حضرت کاظم(ع) سه دختر به اسم فاطمه داشتند و حضرت معصومه(ع) بزرگتر از آن ها بود. اسامی و کنیه هایی که برای حضرت معصومه (س) در دو زیارت طومار غیر پر اسم و رسم نام برده که به قرار پایین میباشد:

طاهره (پاکیزه)

مرضیّه (گزینه رضایت آفریدگار)

رضّیه (خشنود از معبود)

بِرّه (درستکار)

تقّیه (پرهیزگار)

سیده صدیقه (بانوی بسیار صادق)

حمیده (ستوده)

سیده رضیّه مرضّیه (بانوی خشنود خداوند و آیتم رضای وی)؛

رشیده (حد یافته)

سیدهُ نساء العالمین (سرور زنان دانا)

هم اینگونه محدثّه و عابده از صفات و القابی میباشد که برای حضرت معصومه (س) تیتر گردیده‌است.

یا این که فاطمه معصومه

از خصوصیت‎های وی این بود که به علم ها اسلام و آل محمد(ص) دانایی داشت و مثلا ماجرا کنندگان حدیث بود. چند حدیث میباشد که در مدرک آنان اسم حضرت فاطمه معصومه درود الله علیها مذکور میباشد. علامه امینی در کتاب شریف الغدیر به برخی از آنان استناد می‎نماید مانند:

عن فاطمه بنت موسی بن جعفر حدثتنی... «اینجانب کنت مولاه فعلی مولاه.»(علامه امینی، الغدیر، ج 1، ص 196)

نقل این روایات حاکی از منزلت علمی والای آن بانو می‎باشد.

رده عصمت و طهارت حضرت معصومه(س)
جایگاه طهارت که بهتر‎ترین رده معنوی و عصمت میباشد، درجاتی داراست، و در نوبت ویّل بر دو سیرتکامل میباشد:

معصوم از خطاء
معصوم از گناه
امام رضا(ع)در روایتی فرمودند:

«اینجانب زار المعصومة بقم کمن زارنی»(ریاحین الشریعه، ج 5، ص 35)؛

هر که معصومه را در قم زیارت بکند مانند آن میباشد که منرا زیارت نموده است.

در خصوص جایگاه عصمت و طهارت حضرت معصومه(س) احادیث بخش اعظمی وجود داراست ولی این حدیث از امام رضا(ع) شاید اشاره‎ای باشد که حضرت معصومه(س) دارنده منزلت پاکی بوده میباشد، همینطور این کنیه را وی به حضرت معصومه(س) داده اند و گرنه اسم آن حضرت، معصومه نمی‎باشد.

حضرت معصومه(س) مانند حضرت زینب(ع) در یکی درجات عصمتند، گر چه در درجات چهارده معصوم (ع) نباشد.

زیارت حضرت معصومه

جایگاه شفاعت حضرت معصومه(ع)
در روز قیامت حق شفاعت از سوی معبود به اشخاصی داده میشود که به سکو بهتر از قرب الهی و بندگی خالصانه خداوند رسیده باشند به عنوان مثال افرادی که به شفیعه بودنش در احادیث و اثر ها فقهی تصریح گردیده است فاطمه معصومه (س) میباشد.

همانا دو بدن از بانوان قوم پیامبر مکرم ـ صلّی الله علیه و آله ـ هم شفاعت کبیر ای دارا هستند که بسیار عظیم و دنیا شمول میباشد:
بعداز حضرت زهرا (ع) از جهت گستردگی شفاعت، هیچ بانویی به شفیعه محشر حضرت معصومه(س) نمی‌رسد.

امام درست گو (ع) میفرماید:

أَلَا وَ إِنَّ قمَّ الْکوفةُ الصغِیرَةُ أَلَا إِن لِلْجنَّةِ ثَمَانِیةَ أَبْوَابٍ ثلَاثَةٌ اینجانبْهَا إِلَی قُمَّ تُقْبَضُ فِیهَا امْرَأَةٌ مِنْ وُلْدِی اسْمُهَا فَاطِمَةُ بِنْتُ مُوسَی وَ تُدْخَلُ بِشَفَاعَتِهَا شِیعَتِی الْجَنَّةَ بِأَجْمَعِهِم ؛ (جامع الاحادیث الشیعه، ج12، ص 617؛ بحار الانوار، ج 57، ص 228)

قم کوفۀ خرد ماست. برای فردوس هشت در میباشد که سه در آن به سوی قم میباشد. زنی در قم وفات می نماید که از اولاد اینجانب و نامش فاطمه میباشد. در روز قیامت با شفاعت وی کل شیعه ها اینجانب وارد فردوس می گردند.

در متن زیارتنامه حضرت - که از امام رضا(ع) ماجرا گردیده‌است- نیز به رده شفاعت او تصریح شد‌ه‌است.

یا این که فَاطِمَةُ اشْفَعِی لِی فِی الْجَنَّةِ فَإِنَّ لَک عِنْدَاللَّهِ شَأْناً مِنَ الشأْن ؛ ای فاطمه (معصومه)! برای اینجانب در پردیس شفاعت کن که تو‌را در پیشگاه پروردگار رده بزرگی میباشد. (مفاتیح الجنان، چاپ نخستین، ص 856)

عبادت حضرت معصومه(س) در محراب
حضرت معصومه(س) در برهه زمانی هفده روز که در قم و در منزل موسی بن خزرج اقامت داشته، محراب مخصوصی برای عبادت و نیایش، ترتیب داده بودند و این فقط کناره ای از یک قدمت عبودیت و خشوع آن زاده عبد و بنده باتقوا معبود در قبال ذات منزه الهی میباشد.

بیت النور

این بیت النور حجره ای که آن حضرت در برهه زمانی اقامتش در خانه موسی بن الخزرج در آنجا سرگرم عبادت بود و حال در شهر مذهبی قم گزینه دقت علاقه مندان اهل بیت (ع) میباشد محراب به یادگار ما‌نده آن صفیه میباشد.

مرحوم محدث قمی رضوان اللَّه علیه میگویند:
حاجتمند گوید:در حین ما نیز آن محراب جان دار میباشد و آن واقع میباشد در محله میدان میر و معروفست به ستّیه و ستّی، در معنای خانم و بی بی میباشد.(قمی، حاج روضه خوان عباس، منتهی‏الامال، ج 2، ص 162)

مهاجرت و وفات حضرت معصومه(ع) از حجاز به کشور ایران
مأمون عباسی در سال 200 هجری قمری، امام رضا(ع) را طی طومار های بسیار به خراسان دعوت کرد. امام رضا(ع) نیز بعداز مدتی دعوت او‌را به عهده گرفت و به سوی خراسان با کاروان مامون تکان کرد.

یکسال آن گاه(سال 201) حضرت معصومه(ع) به شوق و اشتیاق دیدار برادرش حضرت رضا(ع) عازم خراسان شوید. حضرت معصومه(ع) زمانی که به ساوه رسیدند، به جانب قم رهسپار شوید و در خانه موسی بن خزرج بن سعد اشعری که از اصحاب امام رضا(ع) بود، سکونت کرد.

مرحوم مجلسی در تفصیل درحال حاضر حضرت معصومه درود اللَّه علیها نقل نموده است که محراب نماز فاطمه درود اللَّه علیها تا درحال حاضر در منزل موسی بن خزرج جانور میباشد.(بحارالانوار، ج 57، ص 219)

آن بزرگوار هفده روز در شهر قم و در خانه «موسی بن الخزرج » «گرانقدر خویشاوندان اشعری » اقامت نمودند و سرنوشت در سن 28 سالگی در روز دهم یا این که دوازدهم ربیع الثانی سال 201 ه.ق از جهان رفتند.

آرامگاه وی محل زیارت مسلمان‌ها عالم میباشد.

روضه خوان لطف الله میسی عاملی اصفهانی (درگذشتهٔ ۱۰۳۵ قمری) فقید اهل جبل برهان لبنان بود. مسجد الزهرا احمد‌آباد مشهد وی مانند روحانی بهایی و برخی علمای دیگر به وسیله پاد شاه عباس یکم صفوی از لبنان به کشور‌ایران هجرت کرد و آغاز در مشهد و قزوین و بعد از آن در اصفهان سکنی گزید. آدرس مسجد الزهرا احمد‌آباد مشهد وی در خویشان عبدالعالی متولد شد و بابا مامان وی حسن حانینی میباشد.

به امر فرمانروا عباس صفوی، رزرو مسجد الزهرا احمد‌آباد مشهد مسجد روضه خوان لطف‌الله در میدان نقش دنیا اصفهان و در قبال بهتر‌قاپو برای تجلیل از وی و مکانی برای درس دادن و نماز جماعت ساخته شد.[۱] به این دلیل که حکومت صفوی، حکومتی مذهبی بود و به اسلام و به خصوص مذهب تشیع بسیار قیمت می‌اعطا کرد، علمای آن را نیز تکریم میکرد. از سوی دیگر روضه خوان لطف‌الله بابا زن فرمان روا عباس بود. از این رو در محل معاش روحانی، مسجد و مکتب‌ای به اسم وی ساخته شد که در‌این محل به درس دادن دروس دینی و جلسات شرعی اشتغال داشت. شماره تلفن مسجد الزهرا احمد‌آباد مشهد روضه خوان سازه به استفتای خویش که برگزاری نماز آدینه در غیاب امام دوازدهم شیعه ها، مجاز می‌شمرد، به اقامه نماز آدینه درین مسجد می‌پرداخت و مقلدانش نیز به وی اقتدا می‌نمودند.[۲] تشکیل داد این مسجد از ۱۰۱۱ قمری استارت شد و تا ۱۰۲۷ قمری ادامه داشت.

روضه خوان لطف‌الله در ۱۰۳۵[۳] در اصفهان درگذشت و لاشهٔ او‌را به کربلا منتقل کردند

مسجد جامع امام اصفهان، آدرس، ساعت ها و هزینه بازدید به یار و همدم تصاویر
تاریخچه مسجد جامع اصفهان

مسجد جامع اصفهان که در زمان ۱۲ قرن ساخته و کامل شدن گردیده برای عمل‌های فرهنگی و مذهبی زمان آل‌بویه، سلجوقی، ایلخانان و تیموریان بوده میباشد. حتی گفته میشود تاریخ تشکیل داد این مسجد با ساخت شهر اصفهان موازی میباشد که به مدل خراسانی و بر روی بقایای یک آتشکده ساخته شد و مصالحش نیز آجر نپخته بوده میباشد. شماره تلفن مسجد الزهرا احمد‌آباد مشهد به گذر زمان میدان، بازارها، محله ها و بناهای همگانی در کنار این مسجد ساخته شدند و عموم برای سکونت آنجا را تعیین کردند.
سالها آن‌گاه در طول حکومت عباسیان امر تخریب مسجد صادرشد و بنایی بلندمرتبه‌خیس با طریق خراسانی ساخته شد که کتابخانه و کلاس های درس نیز به این شرکت اضافه شوید. این توشه دیوارها از مال کاهگل و سرخ رنگ بودند. در طول آل بویه نیز ردیف‌های آجری با نقش و نگار به ساختمان افزوده شدند. در زمان سلجوقیان نیز بیشترین دگرگونی برای مسجد جامع اصفهان اعمال گرفت، طوری که شبستان به حیاط تبدیل شد و گنبد نظام‌الملک و تاج الملک هم درین مجال ساخته شدند.
مسجد جامع امام اصفهان، آدرس، ساعت‌ها و هزینه بازدید به یاروهمدم تصاویر
حیاط‌ها در ۴ طرف ساخته شدند و مسجد جامع به مسجدی چهارایوانی تغییر و تحول یافت. اما سال ها آنگاه در طول اسماعیلیان به خیال اعتراض به شاه، مسجد جامع به حریق کشیده شد و تمامی صومعه‌ها، مخازن و کتابخانه گرانقدر مسجد از در بین رفتند. ولی مجدد در به عبارتی سال بنای مسجد از جدید ساخته شد و حیاط‌های چهارگانه، شبستان‌ها و چهلستون‌هایی ساخته شدند. مسجد جامع اصفهان در عصر ایلخانان دارنده زیباترین محراب گچ‌بری بود. آن‌گاه در زمان آق‌قویونلوها نیز تغییرات متعددی جاری ساختن گرفت و در زمان صفویان نیز نورگیرهایی اضافه شد، ولی در عصر قاجار گشوده آیتم بی‌توجهی قرار گرفت ولی در عصر پهلوی به تصویب ملی رسید و بخش های تخریب گردیده آیتم بازسازی قرار گرفت و بعداز انقلاب اسلامی جمهوری اسلامی ایران محافظت های مورد نیاز اعمال گرفت و اینک میتوانید کلیه زیبایی ها را در‌این مسجد مشاهده کنید.
مسجد جامع امام اصفهان، آدرس، سا‌عتها و هزینه بازدید به همپا تصاویر
معماری مسجد جامع اصفهان

مدل‌های معماری مختلفی در مسجد جامع اصفهان مشاهده می شود. مسجد چهار ایوانی که به طرح مسجد اهل ایران دارای اسم و رسم میباشد. معماری چهارایوانی بیشتر مرتبط با فضاهای داخلی میباشد؛ فضاهایی مانند فضای روبروی محراب و گنبدخانه. معماری این مسجد سال ها نیز تحت عنوان سرمشق به کارگیری شد و مساجد دیگر نیز به این مدل ساخته شدند. خشت تحت عنوان ماده مهم به شغل رفته در تشکیل داد مسجد میباشد؛ البته کامل شدن بنای مهم با آجر نپخته میباشد. ردیف‌های آجری دوبخشی، سه‌بخشی و چهاربخشی، طاق‌های چشمه‌ای، تراس‌های چهارگانه، سردرهای دوگانه، تزیینات گوناگون که همه نحوه‌های ابداعی برای این مسجد می‌باشند.
مسجد جامع امام اصفهان، آدرس، ساعت‌ها و هزینه بازدید به یار و همدم تصاویر
قسمت‌های متعدد مسجد جامع اصفهان

همان طور که گفتیم مسجد جامع اصفهان بسیار بزرگ میباشد و دارنده قسمت های مختلفی میباشد: صحن مهم مسجد که دارنده ۴ تراس در چهار طرف، غرفه‌های دوطبقه و دو آبگینه مربع صورت و چندضلعی میباشد. به هنگام ورود به مسجد، دو لوح مربعی در دو طرف خواهید رویت کرد که مقدس شمرده می گردند. در قرن ششم که بخشی از ردیف‌ها و دهانه شبستان تخریب شد، حیاط شمالی به مکان آن ساخته شد که به اسم صفه درویش نیز شناخته میشود. این حیاط دارنده تزییناتی مانند گل بوته و خطوط کوفی میباشد و با ظاهری معمولی دارنده تزئینات آجری و گچی در درون و دو کتیبه گچ‌بری در ابتدا و زیر میباشد.
مسجد جامع امام اصفهان، آدرس، سا‌عتها و هزینه بازدید به هم پا تصاویر
گنبد تاج الملک نیز گنبدی دوپوسته میباشد و به مدل رازی ایجاد شده است و مشمول آجرها و تزیینات هندسی با نقوش زیبایی میباشد. این گنبد از صورت چهارضلعی به هشت‌ضلعی و آن‌گاه به شانزده‌ضلعی رسیده میباشد. کتیبه این گنبد نیز به خط کوفی میباشد. ساختمان‌‌های مهم تیم به مدل عربی و از آجر ناپخته تشکیل شده اند. حیاط جنوبی نیز به مدل معماری سلجوقیان با مقرنس‌های درشت تاسیس شد‌ه‌است. این حیاط به اسم صفه مالک نیز آوازه داراست. مناره‌های دور و بر تراس جنوبی نو الاحداث به حیث می رسند، به گونه ای که‌این مناره‌ها ۳۵ متر طول دارا هستند. در دو طرف گنبد جنوبی نیز دو چهلستون جای‌دارد که مکان یک‌سری لامپ گچی روی ردیف‌ها وجود داراست. چهلستون دیگری نیز در جنوب غربی مسجد با اسم چهلستون سلطان عباسی وجود داراست.
روش دسترسی به مسجد جامع اصفهان

در شرایطی‌که برای مهاجرت به اصفهان رویکرد هوایی را تعیین نموده اید خوب میباشد نگاهی به وب سایت سفرمارکت و بلیط هواپیما ارزان اصفهان را خریداری فرمایید تا با کمترین هزینه به‌این شهرسفر فرمایید. بعد از وصال به شهر زیبای اصفهان برای رفتن بدین مسجد چند شیوه وجود داراست: در نحوه نخستین میتوانید از خیابان کمال وارد خیابان کمرزین گردید و تا ورودی مسجد پیاده بروید. وضعیت دوم اینگونه میباشد که می‌توانید از خیابان مجلسی وارد خیابان ابن سینا گردید و نسبتاً ۱۰ دقیقه پیاده‌روی نمائید. نحوه انتها نیز میتوانید از روش خیابان عبدالرزاق به پارکینگ سبزه میدان بروید، وارد بازار گردیده و در انتهای بازار به ورودی مسجد برسید.
هزینه و مجال پیشنهادی بازدید از مسجد جامع اصفهان

همگی روزه می‌توانید از ساعت ۹ صبح تا ۱۲ ظهر و از ۱۴ ظهر تا ۱۶:۳۰ بعد از ظهر با پرداخت هزینه از این مسجد بازدید فرمائید.

شاهچراغ وسیع ترین عامل برای رزرو تور شیراز میباشد و بعداز آن تخت جمشید و حافظیه و سعدیه در لیست دوستداشتنی ترین ها قرار میگیرند. شماره تلفن مسجد الزهرا احمد‌آباد مشهد به جهت عنایت این جای مذهبی در شیراز، تصمیم گرفتیم در روزنامه توریسم پرشین هتل مطلبی درباره شاهچراغ بنویسیم تا شما عزیزان داده ها بدون نقص تری را از این امامزاده به دست آورید.

شاهچراغ
گنبد مقبره شاهچراغ
شاهچراغ چه کسی است؟
حضرت سید احمد بن موسی کاظم علیه السلام، فرزند تبارک امام هفتم شیعه‌ها و اخوی ارشد امام رضا علیه السلام می باشند. به جهت معلوم نبودن تاریخ ولادت حضرت سید احمد بن موسی علیه السلام مسئولان اینگونه تصمیم گرفتند تا در وسط دهه کرامت ( تولد حضرت معصومه (س) تا تولد امام رضا (ع)) روزی را به به دنیا آمدن احمد بن موسی (ع) تخصیص دهند.

در شهریور سال 88 شورای خوب انقلاب روز 6 ذی القعده را روز بزرگداشت شاهچراغ در روز‌نگار ملی و اسلامی گزینش کردند. بعد از شهید شدن امام موسی کاظم (ع) عموم مدینه گفتند که احمد بن موسی خلیفه بر حق میباشد البته وی در طی نقص‌ خطبه خویش به ولایت و خلیفه بودن به حق علی بن موسی الرضا علیه السلام شهیدشدن دادند.

شاهچراغ
زیبایی های بقاع شاهچراغ
طریق به شهیدشدن وصال شاهچراغ شیراز
مامون بعداز شنیدن این خطبه شاهچراغ و جنبش بعضا از هاشمیون به سمت طوس امرکرد تا کلیه راه و روش ها بر روی این اشخاص بسته گردد. قاضی شیراز نیز سازه به فرمان مامون جلوی قافله شاهچراغ (ع) را بستند و گفتند که می بایست برگردند. حضرت احمد بن موسی (ع) از این واقعه امتناع کرد و جنگی بین آن ها صورت گرفت که در فیض هاشمیون و ملازمان احمد بن موسی (ع) موفق شدند.

بعداز این حادثه حضرت شاهچراغ با ملازمان خویش به خانه یکی هواداران خویش در روش های فرعی شیراز جانبداری بردند. متاسفانه خبرچین های حکم دهنده با یافتن محل احمد بن موسی (ع) بعد از 1 سال، جای را لو داده و حکم کننده شیراز امر قتل کلیه را بخشید. طی این زد خورد ضربت چاقو به راز میمون احمد بن موسی می‌خورد و شهید میشوند. آنگاه این حادثه حکم دهنده شیراز امر می‌دهد تا خانه را بر روی تن وی حاد نمایند.

شاهچراغ
صحن بقعه شاهچراغ
انگیزه نامگذاری شاهچراغ چیست؟
پیکر مطهر این حضرت تا پادشاهی آل بویه و عضدالدوله دیلمی پنهان باقیمانده بود و یک‌سری خانه در حوالی خرابه ها ساخته شد. در یکی‌از این خانه ها پیرزنی فرتوت معاش میکرد هر شب آدینه چراغی را می روئت کرد. این لامپ بر بلندای تپه ای خاکی چشم می‌شد که تا صبح روشنی آن ادامه داشت.

پیرزن بعد از مشاهده این واقعه به صورت مکرر اینگونه پنداشت که شاید قبر یکی امامزادها باشد و بایستی قضیه را با حکم کننده وقت شیراز دربین بگذارد. پیرزن رمز خویش را برای امیر عضدالدوله دیلمی بر ملا کرد و همراهیان قاضی از این مسئله تعجب کردند؛ اما امیر امرکرد داستان به طور دور از شوخی پیگیری گردد تا ببیند این زمینه صراحت دارد یا این که نه!

شاهچراغ
صحن و محوطه شاهچراغ
شب آدینه شد، فرمان روا و همراهیانش در منزل پیرزن اتراق کردند تا ببینن آیا این لامپ پر‌نور میشود یا این که خیر؟ پیرزن نور و روشنایی لامپ را لبریز نوروروشنایی خیس از فرصت های پیشین مشاهده کرد و به بالین امیر عضدالدوله دیلمی رفت و اینگونه ذکر کرد : فرمانروا! لامپ بعداز مشاهده این روشنایی امیر با تعجب به سمت نوروفروغ دوید ولی چراغی ندید. دوباره که از تحت به بالای تپه نگاه کرد مجدد نوروفروغ را مشاهده نمود.

با سپری شد این قصه ها امیر عضدالدوله دیلمی امرکرد کسانی این جای را حفر نمایند و از یکسری و زیرا آن باخبر شوند. بعداز پژوهش و پژوهش معین این جای ، به عبارتی محل دفن و شهید شدن حضرت احمد بن موسی کاظم علیه السلام میباشد. امیر هم فرمان می‌دهد تا ضریح و صحن و سرایی در خور شان برای حضرت بسازند.

شاهچراغ
نمای شاهچراغ در شب
اطلاعاتی درباره بقعه مطهر شاهچراغ علیه السلام
بقاع مطهر شاهچراغ در سال 1321 هجری خورشیدی به تصویب اثرها ملی کشور‌ایران رسید تا میراثی برای آیندگان باشد. شاهچراغ از بزرگترین جای های مذهبی شیراز میباشد که بعد از آن مسجد نصیرالملک شیراز و مسجد نماینده قانونی شیراز سکو های آجل را از نگاه عنایت دارا‌هستند.

بقاع مطهر شاهچراغ از دید معماری نیز بسیار خوشگل میباشد و برای عاشقان معماری اسلامی قابل تحسین میباشد. ضمن این موردها حضور شاهچراغ در کنار دیگر جاذبه های فرهنگی شیراز همانند حافظیه و سعدیه منجر گردیده تا یک شهر توریست پذیر باشد.

شاهچراغ
صحن و سرای شاهچراغ
آینه کاری های قشنگ و کاشی کاری های منحصربه‌فرد در بقعه شاهچراغ علیه السلام چشمان هر کسی را محو خویش می نماید. پلان معماری بقعه مطهر احمد بن موسی علیه السلام برگرفته از مدل آذری زمان ایلخانی میباشد. در شرایطی‌که به دیواره های مقبره نگاهی بیاندازید آیه های خرد رنگی را خواهید روئت کرد که بسیار براق می باشند. خط های عربی و فارسی منقش گردیده بر روی کاشی ها هم ادله دیگری برای جذابیت مقبره میباشد.

داده ها معماری و صحن بقاع شاهچراغ (ع)
آرامگاه بقاع شاهچراغ دارنده چهار فرمانروا نشین است که در چهارگوشه بارگاه پیاده سازی گردیده اند. یک مسجد در نصیب غربی صحن بقاع مطهر جای‌دارد. بارگاه شاهچراغ در پایین گنبد و سلطان نشین اساسی واقع شد‌ه‌است. 2 درب تبارک ورودی زائران به صحن و محوطه مقبره مطهر می باشند که استخر تعالی میانه تراس، یاور گل ها و درخت های قشنگ خود نمایی می نماید.

شاهچراغ
بارگاه مقبره شاهچراغ
از سایر شاخصه های این ضریح، حضور اخوی شاهچراغ حضرت سید میر محمد (ع) در نصیب شمال شرقی تراس است. در حوالی صحن و سرای شاهچراغ حجره هایی در 2 طبقه چشم می‌شوند که کاشی های زیبای آن شمارا شگفت زده می نماید. از صحن های بقاع مطهر احمد بن موسی علیه السلام می شود به صحن امام جواد (ع)، صحن عتیق، صحن اساسی و صحن حضرت معصومه درود الله علیها اشاره نمود.

آن تیم از افرادیکه جایی برای استراحت ندارند می‌توانند به شبستان های بقعه مطهر مراجعه کنند. این شبستان ها مشمول شبستان دارالعباده، شبستان گران قدر امام خمینی (ره) و شبستان حضرت سید میر محمد (ع) می‌شود. قابل ذکر میباشد تجهیزات رفاهی مناسب برای زائران این امامزاده به نیکی مهیا است.

شاهچراغ
پر نمک و شوق و اشتیاق عموم برای زیارت
پیشینه مقبره مطهر احمد بن موسی علیه السلام
پیشینه مقبره شاهچراغ به فرصت عضدالدوله دیلمی حدود سال های 308 تا 328 ه_ش بر میگردد. وقتی که‌این پاد شاه سلسله آل بویه را فرمانروایی میکرد، مقبره احمد بن موسی علیه السلام صرفا تپه ای خاکی بود. امیر عضدالدوله دیلمی بعداز شنیدن ماجرا پیرزن و ماجرا لامپ چشم گردیده، متوجه حضور این امامزاده شد و فرمان تشکیل داد بارگاه و صحن و سرا بخشید.

امیر مقرب الدین مسعود بدرالدین که یکی‌از وزیران اتابک بود، امرکرد تا بقعه را بهسازی و تروتمیز نمایند. همینطور یک کدام از رواق های بقاع شاهچراغ به فرمان اتابک تاسیس شده است. ملکه تاشی خاتون یک کدام از دیگر از بانوان متشخص دربار ایلخانی بود که دقت ویژه ای به بقاع مطهر شاهچراغ داشت.

شاهچراغ
تراس شاهچراغ
در سال 723 هجری خورشیدی تاشی خاتون دستورداد تا ضریحی تعالی و بنایی قشنگ برای بقعه ساخته خواهد شد. تشکیل داد این تزئینات و بناها 5 سال طول کشید که یک گنبد بلند و بارگاهی در خور شان عاقبت آن بود. قسمت های دیگری همانند خزینه، مسجد، مکانی برای استراحت زائران و ... هم به فرمان ملکه تاشی خاتون در نزدیکی بقاع مطهر ساخته شد.

کلام های ابن بطوطه درباره شاهچراغ و تاشی خاتون
همینطور این بانوی سخاوتمند ملک میمند عجم و تنی چند از حجره های تجاری اش را بدین آستان داد. خوب میباشد بدانید که ملکه تاشی خاتون مامان فرمانروا روضه خوان ابواسحاق اینجو است که در اواخر سلسله ایلخانی همه این تغییرات ایفا شد. ابن بطوطه نیز در سال 726 هجری خورشیدی به شیراز هجرت کرد و درباره سرویس ها ارزنده ملکه تاشی خاتون اینچنین در سفرنامه اش نوشت:

شاهچراغ
آینه کاری های شاهچراغ
آرامگاهی که در شیراز وجود داراست برای عموم بسیار مقدس و قابل احترام میباشد. عموم برای توسل و تبرک به زیارت آن می‌روند. بانوی خیری به اسم تاشی خاتون مکتب و حرم ای گران قدر برای این آرامگاه ساخته و مسافران را طعام میدهد. شب های دو‌شنبه به آرامگاه می‌آید و در غرفه ای مشبک می نشیند تا واعظ بالای منبر، خطبه بخواند.

مرمت مقبره شاهچراغ در طی های گوناگون
در سال 885 هجری خورشیدی پاد شاه اسماعیل صفوی بهسازی متعددی را برای آرامگاه ایفا بخشید که 85 سال سپس، ز‌لزله ای تبارک اتفاق افتاد و بخشی بزرگی از آرامگاه تخریب شد. در طول نادرشاه تجدید بنا اساسی گنبد و صحن و سرا شکل گرفت. یک قندیل طلایی از تحت گنبد معلق شد که خویش نادرشاه فرمان وقف آن را داده بود.

شاهچراغ
رواق های بقعه مطهر
نادرشاه افشار تصمیم داشت بعد از موفقیت بر افغان ها، مقبره شاهچراغ را نوسازی نماید که برای همین دستور حدود 1500 تومان پول صرف کرد. تخرب هایی که بر تاثیر ز‌لزله بوجود آمد سبب شد قندیل طلایی نادرشاه فروخته خواهد شد تا آرامگاه، گنبد و صحن و سرا نوسازی شوند. وقتی که سلسله قاجار به روی کارآمد، فتحعلی فرمان روا قاجار امرکرد تا کف مقبره را 1 متر با سنگ و خشت و سیمان بالا بیاورند.

همینطور یک بارگاه از محصول نقره توصیه اعطا کرد تا بسازند و بر روی آرامگاه شاهچراغ قرار دهند. بعداز این مرمت در سال 1232 ه-ش زمین لرزه ای دیگر شیراز را به لرزه درآورد و مجددا قسمتی از گنبد تخریب شد. بعداز زمین‌لرزه محمد ناصر ظهیرالدوله اقداماتی را برای مرمت و دوری از تخریب بیشتر گنبد اجرا اعطا کرد.

شاهچراغ
بارگاه آستان احمدی و محمدی
مسعود میرزا ظل اسلطان کسی بود که فرمان نصب یک درب نقره ای در سال 1251 هجری خورشیدی را بخشید. همینطور در سال 1254 امرکرد تا یک ساعت والا در بخش جنوبی آرامگاه نصب نمایند. همگی آینه کاری ها و زیباسازی های فضای داخلی و فضا بقعه مطهر بوسیله معلم زین العابدین (1266 هجری خورشیدی) صورت گرفته که بسیار دقیق میباشد.

در حین پهلوی همگی دیوارهای داخلی مقبره مطهر مزین به آینه کاری شد و گنبدی تازه با اسکلت فلزی ساخته شوید تا در قبال زمین‌لرزه جراحت نبیند. این گنبد اسکلتی به کوشش انجمن عواقب ملی کشور‌ایران در استان عجم ساخته شد و در سال 1336 هجری خورشیدی بده بستان گنید نو با گنبد قدیم شکل گرفت.

شاهچراغ
آینه کاری های تعجب آور
کاشی کاری بقعه شاهچراغ
بعد از ردوبدل گنبد شاهچراغ، مجددا یک نوسازی در سال 1339 تا تا سال 1340 شکل گرفت. کاشی کاری بقعه شاهچراغ به دست مدرس عیسی بهادری اعمال شوید که در کاشی کاری تبحری ویژه داشت. تالار و قسمت های دیگری به‌تدریج اضافه شدند که بوسیله حسن دقیق صنعت های آینه کاری شدند.

شاهچراغ
نمای شب بقعه شاهچراغ
بعداز موفقیت انقلاب اسلامی عملیات عمرانی به طور عظیم در دستورالعمل قرار گرفت که کامل شدن کردن تالار بالای رمز حضرت یک کدام از این عملیات بود. همچنین نصیب کهن مقبره هم آینه کاری شد تا زیبایی مقبره مطهر دوچندان گردد. منبر بسیار بزرگی در بخش جنوبی بارگاه جای دارد که از سنگ مرمریت با حجاری بسیار قشنگ تاسیس شده است.

بخش های گوناگون مقبره احمد بن موسی علیه السلام
بقاع شاهچراغ نیز همچون دیگر بقعه های مطهر همانند بقاع مطهر حضرت معصومه (س) و حضرت امام رضا (ع) دارنده قسمت های مختلفی میباشد که در‌این نصیب از مقاله قصد داریم به گستردن آن بپردازیم.

شاهچراغ
تشییع پیکر شهدای رخداد شاهچراغ
بارگاه حضرت احمد بن موسی (ع)
یکی خوشگل ترین بخش های بقعه شاهچراغ؛ بارگاه آن میباشد. اولی بارگاه با روکش نقره در حین فتحعلی پادشاه قاجار (1206) ساخته شد که حدود 1 متر و 75 سانتی متر پهنا و 3 متر و 25 سانتی متر ارتفاع داشت. بر روی این بارگاه نقره ای شعرهایی در مدح و ثنا ائمه اطهار به گویش های عربی و فارسی درج شده بود.

بعد از سپری شد مدتی، بارگاه دیگری از متاع چوب با اندود نقره برای شاهچراغ ساخته شد. بارگاه تازه حدود 10 سانتی متر برتر از حرم بود و یکپارچه سبز روی صندوقچه چوبی مشاهده میشد. یک قرآن به خط کوفی که به نگارش خویش حضرت علی علیه السلام انجام یافته بر روی مرقد وجود داشت.

شاهچراغ
درون بارگاه شاهچراغ
جهت نگهداری و مراقبت از قرآن روی بقاع، یک محیط خاتم کاری سفارشی ایجاد کرد شد که فرمان ایجاد کرد آن را حاج معتمدالدوله فرهاد میرزا بخشید. بعد از مدتی این قرآن همپا با محیط زیبایش به موزه پارس انتقال میابد تا این گنجینه محفوظ بماند. لوستر چهارشاخه ای درون بارگاه وجود داراست که در ایامی خاص پر‌نور میشود.

دیوارهایی که در جنوب و شمال بارگاه جای‌دارد به آینه کاری های زیبایی مزین میباشند که در سال 1220 ه-ش تشکیل شده اند. فعلا بارگاه فعلی بقاع مطهر شاهچراغ 3 متر و 58 سانتی متر ارتفاع و 2 متر و 26 سانتی متر پهنا دارااست. مال این بارگاه کاملاً از نقره میباشد.

شاهچراغ
نورپردازی های بقعه شاهچراغ
هنرهای دقیق خاتم کاری، معرق کاری و خودکار زنی به نیکی در آن مشهود است. طی سال های 1378 تا 1380 یکی‌از شایسته ترین خاتم کاران شیرازی به اسم علیرضا گودرزی، مسئول خاتم کاری بارگاه شاهچراغ بود که زیبایی آن غیرقابل وصف میباشد. به دنبال به معرفی حیاط بقعه احمد بن موسی (ع) خوا هیم پرداخت.

تراس بقاع مطهر
اولی ایوانی که در مقبره شاهچراغ درست شده منتصب به مجال علاءالدوله قاجار میباشد. ارتفاع تراس بقاع مطهر 38 متر و 30 سانتی متر و پهنا آن حدود 5 متر و 50 سانتی متر است. طول حیاط هم بیش تر از 10 متر میباشد که در دو سمت حیاط 12 غرفه در دو طبقه چشم میشوند همه این 12 حجره با گچبری های خوشگل، عرض‌اندام می نمایند.

شاهچراغ
بقاع شاهچراغ در شب
2 راهرو در نزدیکی درب طلایی بقعه تشکیل‌شده اند که یکی از به تراس و دیگری به مقبره شاهچراغ منتهی می‌گردد. جهت تزئین تراس از چوب نارنج و افرا جهت زیباسازی مصرف شده میباشد. گره تند، لغاظ و آلت از چوب ساج هم، هنر دیگری از دست نجاران شیرازی میباشد که در نوع خویش، ستودنی میباشد.

در بالای ردیف های درنظرگرفته شده روی تراس مقرنس هایی 4 شکاف به چشم میخورد که در چهارگوش آن اسماءالحسنی مشهود است. تحت ردیف های تراس هم به طور هشت شکاف قابل مشاهده میباشد. شیرسر یک پیاده سازی دیدنی از چوب ساج میباشد که در سردرب تراس و تحت ردیف ها به وسیله نجاران شیرازی جایگذاری گردیده است. نقوش زیبای اسلیمی روی سنگ مرمریت پایین ردیف ها و نصیب جلویی حیاط موجب گردیده تا پیاده سازی داخلی تراس، جلوه ای زیباتر داشته باشد.

شاهچراغ
حیاط و گلدسته های شاهچراغ
بعد از سپری شد مدتی 3 رواق به بقعه مطهر اضافه شد تا فضای بیشتری برای مشتاقان زیارت احمد بن موسی (ع) آماده شود. چوبی بودن سقف و ردیف های تراس در دراز بازه منجر گردیده بود تا موریانه ها این فضای قشنگ را حاد نمایند. جهت پیشگیری از فساد بیشتر، ردیف های آهنی برای اسکلت تراس آیتم استعمال قرار گرفت. همینطور یک حیاط خرد در جلوی غرفه های طبقات اولیه ساخته شد که کاشی کاری های زیبای آن دیده را می نوازد.

شاهچراغ
صحن و سرای بقاع احمد بن موسی (ع)
صحن های شاهچراغ
بعداز اینکه با معماری و بارگاه مقبره شاهچراغ آشنا گردیده اید وقت آن میباشد که به معرفی صحن های بقاع بپردازیم. در حین های پیشین بقعه شاهچراغ و بقاع محمد بن موسی (ع) صحن هایی مجزا داشتند که شیوه بازار دربین الحرمین، محل وصل این 2 بقاع مطهر بود. جهت رفاه بیشتر زائران، تولیت بقعه شاهچراغ به تامل پیشرفت مقبره مطهر به‌زمین‌خورد که‌این واقعه موجب شد تا بقعه این 2 امامزاده با یکدیگر تلفیق گردد.

بقعه شاهچراغ در نصیب غربی صحن و مقبره حضرت محمد (ع) در بخش شمال شرقی صحن جای‌دارد. این صحن بزرگ که به صحن کهنه یا این که صحن عتیق پر اسم و رسم میباشد مساحتی بالغ بر 14 هزار متر مربع دارااست. درین صحن 162 غرفه در 2 طبقه و فضا بقاع دیده میشود. رواق هایی که در‌این صحن وجود داراست به دست استادکاران حرفه ای شیرازی تشکیل‌شده اند.

شاهچراغ
مراسم های مذهبی در شاهچراغ
نرده هایی که در صحن به چشم میخورد از چوب ساج بوده و سنگ کف بقعه مطهر از سنگ گندمک عجم است. جهت ایجاد کرد استخر گسترده بین صحن از سنگ های نی ریز مستعمل و حجاری کردن این سنگ های قشنگ بر ذمه کارخانه سنگ تراشی بقاع مطهر احمد بن موسی (ع) بوده میباشد.

گنبد شاهچراغ
اولی گنبدی که برای شاهچراغ ساخته شد در طی اتابکان عجم سال 605 هجری خورشیدی بود. ملکه تاشی خاتون فرمان بازسازی گنبد (723 هجری خورشیدی) و دیگر بناهای شاهچراغ را داده بود. ز‌لزله 1203 هجری خورشیدی منجر شد تا گنبد مقبره شاهچراغ فرو بریزد. حسینعلی میرزا قاجار حکم کننده وقت عجم امرکرد تا گنبد جدیدی برای مقبره بسازند که مزین به سوره طه باشد.

شاهچراغ
عکس گنبد و حیاط
گنبد تازه در سال 1290 هجری خورشیدی دوباره نوسازی شد و سوره فتح با آینه کاری قشنگ روی گنبد منقوش شد‌ه‌است. بعد از سپری شد مدتی، زمین‌لرزه ای دوباره (1232 هجری خورشیدی) شهر شیراز را تکان داد و منجر شد فساد های دیگری در گنبد شاهچراغ به وجود بیاید که نیاز پاره ای به نوسازی داشت.

با سپری شد مجال سوراخ های دری بر روی گنبد به وجد آمد که خطر ریزش داشت. سرنوشت گنبد سابق تماما حذف و گنبدی با اسکلت آهنی در سال 1338 هجری خورشیدی جایگزین آن شد. وقتی که آیت الله سید محمد مهدی دستغیب تولیت شاهچراغ را برعهده داشت، کاشی کاری های گنبد را راز و سامان بخشید.

شاهچراغ
نازکی هنر آینه کاری در سقف های بقاع
با اعتنا به آهنی بودن گنبد، مشاران دستور تصمیم گرفتند کاشی ها با پوسته فلزی به اسکلت وصل گردند. 500 متر مربع مساحت تمام گنبد و قطر گنبد 14 متر مربع میباشد. کاشی های معرقی که بر روی گنبد عرض اندام می نماید به رنگ های مشکی، لاجوردی، کرم، طلایی، فیروزه ای، سبز، قهوه ای و زرد رنگ میباشند.

گلدسته های بقاع احمد بن موسی (ع)
در جنوب و شمال حیاط بقعه مطهر 2 گلدسته قشنگ و بلند به چشم می خورد که قرینه سازی گردیده و به کاشی کاری های قشنگ مزین هستند. این گلدسته ها برای پخش اذان و قرآن تا اقصی نقاط شهر تشکیل‌شده اند که گلدسته جنوبی به دست نجاران آستان حضرت احمد بن موسی (ع) با رنگ های طبیعی درست شده اند.

شاهچراغ
گلدسته های شاهچراغ
گلدسته ای که در بخش شمالی تشکیل‌شده به اسماءالحسنی مزین میباشد و هشت رخنه‌ بر روی آن منقوش گردیده که اسامی ائمه اطهار و کنیه هایشان بر روی آن ها مشهود است. طول گلدسته های شاهچراغ 3 متر و 65 سانتی متر میباشد که حدود 3 بدن وزن داراست. اسکلت فلزی گلدسته ها با چوب و مس پوشانده گردیده و طول گلدسته ها تا ذیل اتاق موذن به حدود 21 متر میرسد. قطر زیر گلدسته 2 متر و 35 سانتی متر و قطر بالای گلدسته 2 متر و 20 سانتی متر میباشد.

سردرب های ورودی به بقاع شاهچراغ
جهت تشرف به درون مقبره مطهر احمد بن موسی (ع) 6 درب وجود داراست که دربرگیرنده درب تراس طلا جواهرات، درب نقره ای رواق جنوبی، درب نقره رواق شمالی و درب غربی می‌شود. در پی به صورت مختصر با این درب ها اشنا میشوید.

شاهچراغ
درب تراس طلا جواهرات بقاع شاهچراغ
درب تراس طلا و جواهرات بقعه شاهچراغ
دولنگه این درب 2 متر و 70 سانتی متر ارتفاع دارا هستند که پهنا آنها به 90 سانتی متر می‌رسد. چهارچوب 2 متری با طول 70 سانتی متری برروی درب تراس طلا جواهرات قرار گرفته میباشد. هنگامی که دیده خویش را به بالای قوس درب بچرخانید با گزاره «قال فرستاده الله انا مدينة العلم و علی بابها، مثل اهل بيتی كسفينه نوح اینجانب ركبها نجی، ادخلوها بسلام آمنين، حب علی حسنه لاتضر معها معصيه» مواجه خواهید شد. فعلا سابق ترین درب تراس طلا و جواهرات به اسم درب ذل السلطان در موزه مراقبت می‌گردد.

شاهچراغ
صحن و سرای بقعه احمد بن موسی (ع)
درب نقره ای رواق جنوبی
درب عسکرخانی اسم دیگر درب نقره ای رواق جنوبی میباشد که 2 متر و 30 سانتی متر پهنا داشته و چهارچوب آن از نقره اندود گردیده است. در بالاترین نصیب درب یکسری خط با خط نستعلیق به چشم می خورد که اینگونه میباشد :
« بسم الله الرحمن الرحيم فی كتابا العيون بالاسناد عن علی بن موسی الرضا (ع) عن آبائه عن النبی فعن اللوح و القلم عن الله ولايه علی بن ابيطالب حصنی فمن دخل حصنی امن اینجانب عذابی »

همینطور 17 بیت شعر از مرحوم قدسی بر روی درب ها قلمکاری گردیده‌است. این درب نقره ی را عسکرخان در قبال ملک وقفی شاهچراغ کادو اعطا کرد که موفق دست ترین هنرمندان شیرازی همانند میرزاعلی اقا قلمزن؛ علی اصغر زرگر، میرزا گرانقدر زرگر و میرزا محمود قلمزن این درب را ساخته اند.

شاهچراغ
گنبد شاهچراغ
درب نقره ای رواق شمالی
این درب صرفا از روکش نقره درست شده که 2 متر و 30 سانتی متر ارتفاع و عرضی 1 متر و 40 سانتی متری داراست. درب نقره ای رواق شمالی به اسم درب حاج نصیرالملک دارای اعتبار میباشد که فعلا طبقه دوم موزه آستان احمدی محافظت می‌گردد. حدیث « قال الله والا فی الاحاديث القدسيه لا اله الله حصنی فمن دخل حصنی امن اینجانب عذابی و قال ولايه علی بن ابيطالب حصنی فمن دخل حصنی امن اینجانب عذابی درستی الله » در بالای چهارچوب نقش بسته میباشد. 20 بیت از اشعار فصیح الملک شوریده در همه چهارچوب و لبه درب مشهود است.

شاهچراغ
تراس دارای شهرت بقعه احمدی و محمدی
درب های غربی
درب جنوب غربی که به اسم باب الرضا (ع) و درب شمال غربی که به اسم باب موسی بن جعفر (ع) شناخته میگردد منتهی به صحن جمهوری اسلامی می‌شوند. در پیشین تنها یک درب از سمت میدان احمدی وجود داشت (رمز درب باب موسی بن جعفر (ع) که دقیقاً مقابل مسجد جامع شهدا قرار گرفته بود. بعد از تعبیه کردن 2 راهرو برای تردد شل زائران، کاشی کاری های زیبایی بوسیله سوله خویش آستان احمدی شکل گرفت.
اشعار مختلفی ب درب نقش بسته که اینگونه نوشته میباشد :

شاهچراغ
کاشی کاری های تراس مقبره
اين ضریح شاهچراغ میباشد كش همیشه بر بوستان خلد بود فخر از صفا
اين ضریح زاده موسی بن جعفر میباشد كوراست پنج واسطه تا فرمانروا اوصيا

همینطور حدیث « انما يريد الله ليذهب عنكم الرجس اهل البيت و يطهركم تطهيرا » در بالای رمز درب غربی به چشم می‌خورد. فضای داخلی درب غربی 8 ضلعی بوده و کاشی های معرق به فعالیت رفته باطن آن، زیبایی چشمگیری به درب داده میباشد. علاوه بر اینکه احمد آرامش شیرازی و پزشک معالج نورانی رسیدن شیرازی، کاشی های زیبایی را بر روی این درب ساخته اند.

شاهچراغ
حیاط شاهچراغ
راز درب شرقی : در حالتی‌که می‌خواهید به مسجد عتیق بروید، راز درب شرقی ورود شما خواهد بود.

راز درب جنوبی : این ورودی شمارا به بازار میان الحرمین و دارالشفاء بقاع مطهر میرساند.

سردرب شمالی : ورودی این مسیر به خیابان احمدی و مقبره مطهر شاهچراغ میباشد.

باب السجاد (ع) : در‌صورتی‌که در خیابان لطفعلی خان زند می‌باشید می‌توانید از باب السجاد (ع) به بقعه مطهر سید میر محمد (ع) و شاهچراغ جهت زیارت مشرف گردید.

شاهچراغ
عکس های دیرین بارگاه شاهچراغ
امامزاده سید میر محمد (ع) که می باشد؟
محمد بن موسی (ع) دارای شهرت به میر محمد از فرزندان موسی بن جعفر (ع) و اخوی امام رضا علیه السلام و شاهچراغ میباشد که در ضلع شرقی بقاع احمد بن موسی (ع) دفن گردیده اند. عبادت های وقت گیر زمان و بی شمار این امامزاده باعث گردیده تا میر محمد عبادت کننده اسم بگیرد. قصه های مختلفی برای شهید شدن یا این که فوت این امامزاده مذکور که نمی اقتدار به هیچکدام دلالت کرد. ماجرا جستن بقاع این امامزاده اینگونه میباشد که روزی میرزا مداقه‌الله دستغیب رضوان الله علیه در منزل خویش (704 هجری خورشیدی) نوری را می بیند که بعد از کنکاش به سنگ قبری واکنش می نماید.

شاهچراغ
آینه کاری های دقیق شاهچراغ
او متوجه میگردد که‌این قبر امامزاده ای از فرزندان موسی بن جعفر علیه السلام میباشد که با خرید چند خانه از دور و بر آن، مقبره را پیشرفت میدهد. بعد یک گنبد و بارگاه هم برای آن حضرت می سازد. به جهت عنایت قبر این حضرت، بخش اعظمی از شخصیت های مذهبی و والا شیراز که از هوا داران اهل بیت پاکی میباشند نیز همجوار سید میر محمد (ع) مدفون می‌باشند.

تاریخچه مسجد نصیرالملک شیراز

در سال 1293 ه.ق، حکم دهنده وقت عجم، میرزا حسن علی خان، ملقب به نصیرالملک تصمیم گرفت مسجدی از خویش به یادگار بگذارد. رزرو مسجد الزهرا احمد‌آباد مشهد میرزا حسن علی خان تحت عنوان بانی، معماری مسجد را به دو بدن از موفق دستان روزگار؛ یعنی محمد حسن معمار و میرزا رضا کاشی گر سپرد.
شماره تلفن مسجد الزهرا احمد‌آباد مشهد
معماری مسجد نصیرالملک در سال 1305 ه.ق نقطه پایان یافت؛ اما در آن فرصت خبری از شیشه های رنگی خلا. در و پنجره های رنگین بعد ها در سال 1348 به دست میرزا آیت ساخته شدند. بخش متعددی از این موسسه که مشتمل بر اندرونی و ورودی منزل، حمام، آب‌انبار و فضای فی مابین منزل و مسجد بود، به خیال ساخت‌و‌ساز های مدرنیته از در بین رفته میباشد .



آنچه از شاهکار معماری؛ مسجد نصیرالملک به مکان باقیمانده

پیش از اینکه سراغ قسمت های متعدد مسجد نصیرالملک برویم بیایید پاره ای از به دور آن را نظاره کنیم . مسجد نصیرالملک در زمینی به حجم 2890 مترمربع سازه گردیده که زیربنای آن 2216 مترمربع میباشد.

یک کدام از خصوصیت‌های بارز مسجد نصیرالملک کاشی‌کاری و مقرنس‌کاری دیده نواز آن میباشد. از این نظر مسجد نصیرالملک یکی ارزنده‌ترین مساجد جمهوری اسلامی ایران محسوب میشود. نکته جذاب دقت خلا گنبد درین مسجد میباشد؛ که همین فرمان علامت می دهد این بنای مذهبی،به طور کاملً فردی بوده و عوام مردم از آن به کارگیری نمی‌کردند.

کاشی‌کاری مسجد نصیرالملک بسیار تماشایی میباشد و مثال آن در مکان دیگری چشم نمیشود. یکی خصوصیت‌های این کاشی‌کاری استعمال از رنگ صورتی به منزله رنگ برنده میباشد که در هیچ مسجد اهل ایران دیگری به دیده نمیخورد.

ورودی مسجد


مسجد نصیرالملک دو ورودی دارااست که به کوچه جنوبی و امامزاده همسایه آن مرتبط میشوند. بالای فریمِ دَر، شعری از شوریده شیرازی دیده میشود که روی سنگ مرمر نقش بسته میباشد. افزون بر آن اسم خالق مسجد نصیرالملک و سال اتمام آن را نیز آرم میدهد. این ورودی مسجد نصیرالملک طاق نمای بزرگی دارااست که سقف آن با مقرنس کاری و کاشی‌های هفت رنگ تزیین گردیده‌است .

ایوان مسجد

ایوان مسجد نصیرالملک به صورت یک چهارگوش پیاده سازی گردیده و در سمت شمال ساختمان مسجد واقع شد‌ه‌است. در بین ایوان، حوضی مشاهده میشود که صحیح در مقابل حیاط مسجد نصیرالملک جای‌دارد.

در فصول گرم‌خیس سال، مثل فصل بهار و فصل‌تابستان، گلدان‌های شمعدانی را پیرامون این آبگینه قرار میدهند که طراوت خاصی به تراس می بخشند. بدور تا به دور ساختمان مسجد نصیرالملک با کاشی‌های هفت رنگ پوشیده گردیده و جلوه‌ای دیده‌نواز ساخت و ساز نموده است.


طاق مروارید (طاق نمای شمالی مسجد نصیرالملک)

طاق‌نمای شمالی که با اسم طاق مروارید یا این که فرمانروا‌نشین شناخته می‌گردد با 8 متر طول ایجاد شده است. تمامی تصور می‌نمایند زیباترین نصیب مسجد نصیرالملک، شبستان آن میباشد که شیشه‌های رنگی داراست.

در واقع این حیاط مروارید میباشد که از حیث معماری و طرح‌های به فعالیت رفته، تماشایی‌ترین قسمت مسجد نصیرالملک به حساب می‌آید. برهان این اسم گذاری تو رفتگی تولید گردیده در طاق های آن میباشد؛ شاید برایتان دیدنی باشد بدانید وضعیت فرورفتگی صدف را که مروارید در آن قرار می‌گیرد، پن ظرف گویند.شبستان شرقی (موزه اوقاف مسجد نصیرالملک)

از شبستان شرقی در فصل‌تابستان و هوای گرم به کار گیری میشود؛ چراکه در معرض نور و روشنایی خورشید قرار ندارد.

سقف این شبستان کاشی کاری گردیده و 7 ردیف عاری از نقش و نگار وزن آن را به دوش میکشد. فعلا این قسمت از مسجد نصیرالملک به موزه اوقاف تبدیل شد‌ه‌است. پشت شبستان شرقی مسجد نصیرالملک، دری وجود دارااست که به گاو چاه گشوده میشود.

تراس جنوبی

تراس جنوبی کاربرد خاصی ندارد و فقط برای قرینه سازی با حیاط شمالی تاسیس شده است. این طاق نما ارتفاعی کمتر از طاق مروارید داراست.


آحاد سطح بیرونی و داخلی حیاط جنوبی مسجد نصیرالملک مانند تراس شمالی به کاشی کاری و مقرنس کاری مزین شد‌ه‌است. دو گلدسته ای که بر فراز تراس جنوبی وجود دارااست، وجه تمایز در بین حیاط شمالی و جنوبی را ساخت‌و‌ساز می نمایند.

گاو چاه


در قبل برای آب کشیدن از چاه، از گاو یا این که حیوان‌ها دیگر یاری می‌گرفتند. چاه مسجد نصیرالملک از قدیم الایام به مکان باقی‌مانده میباشد. گاو چاه محل مراقبت حیواناتی بوده که از چاه آب می‌کشیدند. آب چاه وارد حوضچه مسجد نصیرالملک میشد و آن‌گاه از فواره درون ایوان مسجد فوران میکرد.

امامزاده زنجیری

امامزاده سید جلال الدین که از نوادگان امام سجاد میباشد، به امامزاده زنجیری آوازه دارااست. آرامگاه وی در شمال شرقی مسجد نصیرالملک در ایوان کوچکی قرار گرفته میباشد. بنای امامزاده زنجیری را در زمانه صفوی ساخته‌اند. اگرچه بعضا از تزئین های امامزاده زنجیری در زمان زندیه و قاجار اعمال گرفته میباشد.



عروس سازه، شبستان غربی

تماشایی‌ترین نصیب مسجد نصیرالملک، شبستان غربی یا این که شبستان تابستانه آن میباشد. شبستان غربی مسجد نصیرالملک یکی زیباترین شبستان‌های مساجد کشور‌ایران به شمار می‌رود. درین بخش، از سنگ گندمک مصرف شده میباشد و در سنگ تراشی و تزیین آن الگوبرداری از مسجد نماینده قانونی شیراز دیده می شود.

طاق و دیوارهای شبستان غربی با کاشی‌کاری‌های خوشگل مزین گردیده و کف مسجد پوشیده از کاشی‌های فیروزه‌ای و نمای آن نیز آجری میباشد. روی سقف نیز نقش گل و بوته، نقوش اسلیمی و آیه‌ها قرآنی به خط ثلث بهتر مشاهده می شود.

ردیف‌های شبستان غربی مسجد نصیرالملک دو ستون شش‌تایی می باشند که تعدادشان یادآور دوازده امام میباشد. مارپیچ‌های روی ردیف‌ها مدام دقت گردشگر‌ها را جلب می‌نمایند. در بین این ردیف‌های جالب، هفت طاق چشمه‌ای قرار گرفته میباشد که درمجموع، چشم انداز‌ ای دل چسب به ‌وجود آورده‌اند.

در امتداد ردیف های شبستان غربی، محراب مسجد به چشم میخورد. کف این محراب یه خرده ذیل‌خیس از سطح شبستان قراردارد و با سنگ مرمر مفرش گردیده است. این کلیه زیبایی در مسجد نصیرالملک کامل شدن نمیشود مگر با پرتو های نوری که از شیشه های رنگی زاییده گردیده و بر زمین فیروزه ای آهسته گرفته اند.


درصورتی که هکر نست مسیرتان به‌این نصیب به‌زمین‌خورد متوجه بازار داغ عکاسی در شبستان غربی مسجد نصیرالملک میشوید. چندین روز قبل عکاسی ژاپنی مطلبی را در توییتر پست کرده بود که تلاوت آن خالی از لطف وجود ندارد:

این سازه برای آفتاب صبح ایجاد شده است، پس بعدازظهر را برای بازدید فراموش فرمائید. این مسجد چنان حیرت انگیز میباشد که بیان کننده از دنیای دیگری میباشد. ممکن میباشد با دیدن درخشش این نوروروشنایی شم فرمائید دستانتان طبیعتا در نماز به وضعیت قنوت توده میگردند. شاید سازندگان این مسجد می خواستند ایمان خویش را از روش نوروروشنایی صبح نماد دهند که از روی این شیشه ها میدرخشد.